Football World Cup 2026 വാഷിംഗ്ടണ്: ഇറാന് പ്രതിസന്ധിയും അമേരിക്ക, കാനഡ, മെക്സിക്കോ എന്നിവിടങ്ങളിലായി നടക്കാനിരിക്കുന്ന 2026-ലെ ഫിഫ ലോകകപ്പും ഫുട്ബോളിനെയും ഭൗമരാഷ്ട്രീയത്തെയും വീണ്ടും നേര്ക്കുനേര് എത്തിച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഇറാന് ടൂര്ണമെന്റില് നിന്ന് വിട്ടുനില്ക്കാന് തീരുമാനിക്കുകയാണെങ്കില് പകരം ഇറ്റലിയെ ഉള്പ്പെടുത്തിയേക്കാം എന്ന യുഎസ് പ്രത്യേക പ്രതിനിധി സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫിന്റെ നിര്ദ്ദേശം വലിയ ചര്ച്ചകള്ക്കാണ് വഴിതുറന്നിരിക്കുന്നത്.
|
ഈ നിര്ദ്ദേശം നിലവില് അനൗദ്യോഗികമാണെങ്കിലും അന്താരാഷ്ട്ര ഫുട്ബോള് ഘടനയുമായി ഇത് നേരിട്ട് ഏറ്റുമുട്ടുന്നു. ഇറാന് ഏഷ്യന് യോഗ്യതാ റൗണ്ടിലൂടെ മെറിറ്റ് അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ലോകകപ്പിന് യോഗ്യത നേടിയത്. അതേസമയം ഇറ്റലിയാകട്ടെ തുടര്ച്ചയായ മൂന്നാം തവണയും ലോകകപ്പിന് യോഗ്യത നേടുന്നതില് പരാജയപ്പെടുകയും ചെയ്തു.
യോഗ്യതാ നിയമങ്ങള് എന്ത് പറയുന്നു?
ഫിഫ നിയമങ്ങള് അനുസരിച്ച്, യോഗ്യത നേടിയ ഒരു ടീം പിന്മാറുകയാണെങ്കില്, സാധാരണയായി അതേ കോണ്ഫെഡറേഷനില് നിന്നുള്ള (ഇവിടെ ഏഷ്യ) മറ്റൊരു ടീമിനെയാണ് പകരമായി തിരഞ്ഞെടുക്കുക. കായികപരമായ നീതി ഉറപ്പാക്കാനും രാഷ്ട്രീയമോ വാണിജ്യപരമോ ആയ സ്വാധീനം കളിയെ ബാധിക്കാതിരിക്കാനും വേണ്ടിയാണിത്.
ടീമുകള് തമ്മിലുള്ള പ്ലേ-ഓഫ് മത്സരത്തിലൂടെയോ മറ്റോ ഇറ്റലിയെ ഉള്പ്പെടുത്താനുള്ള സാധ്യതയെക്കുറിച്ച് ചില ചര്ച്ചകള് നടക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിനായി ഫിഫയ്ക്ക് സ്വന്തം നിയമങ്ങളില് മാറ്റം വരുത്തേണ്ടി വരും. ആഗോളതലത്തില് നിലനില്ക്കുന്ന ചട്ടക്കൂടുകള് ലംഘിക്കുന്നത് ഫിഫയെ സംബന്ധിച്ച് എളുപ്പമുള്ള തീരുമാനമാകില്ല.
ALSO READ: ആം ആദ്മി പാര്ട്ടിയുടെ ഏഴ് രാജ്യസഭാ എംപിമാരുടെ ബിജെപി ചേക്കേറലില് പ്രതികരിച്ച് അരവിന്ദ് കെജ്രിവാള്
ഭൗമരാഷ്ട്രീയ തലം
അമേരിക്ക കേവലം ഒരു ആതിഥേയ രാജ്യം മാത്രമല്ല, ഇറാനുമായുള്ള നിലവിലെ സംഘര്ഷങ്ങളിലെ പ്രധാന കക്ഷി കൂടിയാണെന്നത് കാര്യങ്ങള് കൂടുതല് സങ്കീര്ണ്ണമാക്കുന്നു. യുഎസ് മണ്ണില് കളിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഇറാന് നേരത്തെ ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. ചില മത്സരങ്ങള് കാനഡയിലേക്കോ മെക്സിക്കോയിലേക്കോ മാറ്റണമെന്ന നിര്ദ്ദേശവും ഉയര്ന്നിരുന്നു. ഇറാന്റെ ഫുട്ബോള് അധികൃതര് കളിക്കാന് തയ്യാറാണെന്ന് അറിയിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വം ഇപ്പോഴും ജാഗ്രതയിലാണ്.
അമേരിക്കയുടെ സ്വാധീനം
ഫിഫയില് അമേരിക്കയ്ക്ക് എത്രത്തോളം സ്വാധീനമുണ്ട് എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഒരു ആതിഥേയ രാജ്യം എന്ന നിലയിലും വലിയ വിപണി എന്ന നിലയിലും വിസ, സുരക്ഷ, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങള് എന്നിവയില് അമേരിക്കയ്ക്ക് മേല്ക്കൈയുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, 200-ലധികം അംഗരാജ്യങ്ങളുള്ള ഫിഫയില് ഒരു രാജ്യത്തിന് മാത്രമായി പൂര്ണ്ണ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുക്കാന് സാധിക്കില്ല.
ആഗോള സന്തുലിതാവസ്ഥ
ഒരു ഏഷ്യന് ടീമിന് പകരം യൂറോപ്യന് ടീമിനെ (ഇറ്റലി) കൊണ്ടുവരുന്നത് ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക, തെക്കേ അമേരിക്ക എന്നീ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളില് നിന്നുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ ശക്തമായ പ്രതിഷേധത്തിന് കാരണമായേക്കാം. ഇത് ഫുട്ബോളിന്റെ ആഗോള സന്തുലിതാവസ്ഥയെയും പ്രാതിനിധ്യത്തെയും ബാധിക്കുന്ന വിഷയമാണ്.
ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലം
ഫുട്ബോളും രാഷ്ട്രീയവും മുമ്പും കൂട്ടിമുട്ടിയിട്ടുണ്ട്. ഉക്രെയ്ന് അധിനിവേശത്തെത്തുടര്ന്ന് 2022-ല് റഷ്യയെ ലോകകപ്പില് നിന്ന് ഒഴിവാക്കിയിരുന്നു. 1966-ല് യോഗ്യതാ നിയമങ്ങളിലെ അനീതിയില് പ്രതിഷേധിച്ച് ആഫ്രിക്കന് രാജ്യങ്ങള് ടൂര്ണമെന്റ് ബഹിഷ്കരിച്ചിരുന്നു. ഇത്തരം ഘട്ടങ്ങളില് ഫിഫ ആഗോള സമ്മര്ദ്ദങ്ങള്ക്ക് വഴങ്ങാറുണ്ടെങ്കിലും കായികപരമായ യുക്തിക്ക് മുന്ഗണന നല്കാനാണ് ശ്രമിക്കാറുള്ളത്.
അടുത്തത് എന്ത്?
നിലവില് ഇറാന് യോഗ്യത നിലനിര്ത്തുന്നു, ഇറ്റലി പുറത്തുമാണ്. ഇറാന് പങ്കെടുക്കുകയാണെങ്കില് സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങളാകും പ്രധാന വെല്ലുവിളി. എന്നാല് അവര് പിന്മാറാന് തീരുമാനിച്ചാല്, നിലവിലുള്ള നിയമങ്ങള് പാലിക്കണോ അതോ ഒരു പുതിയ കീഴ്വഴക്കം സൃഷ്ടിക്കണോ എന്ന കടുത്ത തീരുമാനം ഫിഫയ്ക്ക് എടുക്കേണ്ടി വരും.




